MIDI klavye nasıl kurulur?

Kurulumun tamamı yaklaşık beş dakika sürer. Bu sırayla yap, çünkü pedal için sıra önemli.

1. Varsa sustain pedalını klavyeye tak. Ayağını pedala basma.
2. Klavyeyi USB kablosuyla bilgisayara bağla. USB çoğaltıcı yerine doğrudan bilgisayara tak.
3. Klavyeyi aç. Mac ya da Windows bilgisayarda çoğu sürücü istemez.
4. Sesi çıkaracak bir şey aç: müzik yazılımı ya da Chrome, Edge veya Firefox’ta HitJam gibi çevrimiçi bir enstrüman.
5. MIDI’yi aç düğmesine bas, tarayıcı sorunca İzin ver’i seç. Her site için bir kez sorar.
6. Bir tuşa bas. Sesi duymalısın, MIDI klavye test sayfası da notayı ve ne kadar sert vurduğunu göstermeli.

Kablo, soketler ve Bluetooth için bağlantı rehberi daha ayrıntılı anlatıyor.

Birçok klavye pedalı yalnızca açıldığı anda bir kez kontrol eder. O andaki konum “kapalı” sayılır.

Sonradan takarsan ya da ayağın pedalın üstündeyken açarsan pedal tersine çalışır. Ayağını kaldırınca notalar uzar, basınca durur.

Çözümü on saniye sürer. Klavyeyi kapat, pedalın takılı olduğuna bak, ayağını pedaldan uzak tut ve tekrar aç.

MIDI klavyenin kendi sesi yoktur. Hangi tuşa ne kadar sert bastığını gönderir, onu sese başka bir şey çevirir.

Üç seçeneğin var ve istediğin zaman geçiş yapabilirsin:

• Bir web sitesi. Kurulacak bir şey yok: HitJam kaydedilmiş bir kuyruklu piyanoyu, synth’leri ve davul setlerini doğrudan klavyenden çalar.
• Müzik yazılımı, yani DAW. GarageBand Mac’te ücretsizdir; Ableton, Logic ve FL Studio çoğu kişinin karşılaştığı ücretli olanlardır.
• Klavyenin kendi hoparlörleri, eğer bir dijital piyanoysa. O zaman hem MIDI gönderir hem kendi sesini aynı anda çalar.

Çoğu kontrolcüde aynı birkaç parça bulunur. Her birinin ne gönderdiği, resimdeki numara sırasıyla aşağıda.

1. Tuşlar. Her biri bir nota ve ne kadar sert vurduğunu gönderir; buna velocity denir. Yumuşak çalarsan ses daha kısık çıkar, HitJam’in piyanosunda tını da daha koyu olur.
2. Oktav düğmeleri. Tüm klavyeyi on iki nota yukarı ya da aşağı kaydırır, böylece kısa bir klavye uzun bir piyanoya ulaşabilir.
3. Pitch tekerleği. Notayı yukarı ya da aşağı büker, bırakınca kendiliğinden ortaya döner. HitJam’de iki yarım ton büker.
4. Mod tekerleği. Bıraktığın yerde kalır. HitJam’in synth’lerinde filtreyi açar; yukarı ittikçe ses parlaklaşır.
5. Döner düğmeler ve sürgüler. Müzik yazılımının hemen her şeye bağlayabileceği kontrol mesajları gönderir: ses seviyesi, filtre ya da efektler gibi.
6. Padler. Tuşlar gibi nota gönderir ve davul için yapılmıştır. HitJam’in Davul Makinesi ve davul setlerinde her pad bir davula vurur.

Birkaç ayar klavyenin kendisinde durur, genelde Shift ya da Ayarlar düğmesinin arkasında. Modelindeki tam düğmeleri kullanım kılavuzunda bulursun.

• Velocity eğrisi. Ses almak için sert vurman gerekiyorsa daha hafif bir eğri seç. Her şey yüksek sesli çıkıyorsa daha ağır bir eğri seç.
• Sabit velocity (fixed velocity). Kapalı olduğundan emin ol; yoksa ne kadar yumuşak çalarsan çal her nota tam güçle gelir.
• Oktav. İki oktav düğmesine birlikte bas ya da sıfırlamayı kullan, orta C yeniden ortada olsun.
• Kanal. 1’de bırak. HitJam on altısını da dinler, ama çoğu yazılım 1. kanalda başlar.
• Yerel kontrol (Local Control), yalnızca dijital piyanolarda. Bilgisayar sesi çalarken onu kapat ya da piyanonun kendi sesini kıs. Yoksa iki piyano duyarsın.

25 ya da 49 tuşlu klavye bir seferde iki ila dört oktavı kapsar. Oktav düğmeleri bu pencereyi yukarı aşağı kaydırır.

HitJam’in kendi oktav kaydırması da var, sol ve sağ ok tuşlarında. MIDI notalarını da kaydırır, yani 25 tuşlu bir kontrolcüyle 88 tuşun hepsine ulaşabilirsin. Klavyendeki C her zaman C çalar.

MIDI klavye test sayfasını aç ve MIDI’yi aç düğmesine bas. Klavyen bir saniye içinde adıyla görünmeli.

Sonra bir tuşa yumuşak, bir tuşa sert bas: velocity çubuğu oynamalı. Pedala bas ve her tekerleği çevir; her biri hareket ettikçe görünür. Boş kalan bir şey olursa, “MIDI klavye çalışmıyor” rehberi sekiz olağan nedeni anlatıyor.